Səslər və oxunuş

Almanca yazıldığı kimi oxunur

Yaxşı xəbər: almancada oxunuş qaydaları çox sabitdir. Hərflərin oxunuşunu bir dəfə öyrənsən, istənilən sözü oxuya bilərsən. Hərflərin çoxu azərbaycancadakı kimi oxunur.

• Name

  ad
• Tomate

  pomidor
• Hotel

  otel

ä, ö, ü: bizə tanış səslər

ö və ü azərbaycancadakı «ö» və «ü» ilə eynidir. ä isə «e» kimi oxunur.

Bizim dillə müqayisə: Bu, azərbaycanlılar üçün böyük üstünlükdür: ingilislər və ruslar bu səslərdə çətinlik çəkir, sən yox.

Rusca bilənlər üçün: Rus dilində ö və ü yoxdur, rusdillilər bu səslərdə çətinlik çəkir. Azərbaycancada isə var: bu, sənin üstünlüyündür.

• schön

  gözəl
• Tür

  qapı
• Mädchen

  qız

ei, ie, eu: iki hərf, bir səs

ei «ay» kimi oxunur: mein (mənim) → «mayn». ie uzun «i» kimi: Liebe (sevgi) → «li:bə». eu və äu «oy» kimi: neu (yeni) → «noy».

Bizim dillə müqayisə: Yadda saxlamaq üçün: Wein (şərab) «vayn» oxunur, Wien (Vyana) isə «vi:n».

• mein

  mənim
• Liebe

  sevgi
• neu

  yeni
• Häuser

  evlər

sch, z, s, sp, st

sch = «ş»: Schule (məktəb) → «şu:lə». z = «ts»: Zeit (vaxt) → «tsayt». s saitdən əvvəl «z» kimi: Sonne (günəş) → «zonə». Sözün əvvəlində sp və st «şp», «şt» oxunur: Sport → «şport», Straße → «ştra:sə».

İngiliscə bilənlər üçün: İngiliscədən fərqli: «z» həmişə «ts» kimi oxunur (Zoo = «tso»), saitdən əvvəlki «s» isə «z» kimi (Sonne = «zone»).

Rusca bilənlər üçün: «z» rus «ц» səsidir (Zeit = «цайт»), «sch» = «ш», söz əvvəlində «sp, st» = «шп, шт» (Sport = «шпорт»).

• Schule

  məktəb
• Zeit

  vaxt
• Sonne

  günəş
• Straße

  küçə

ch: iki cür

a, o, u-dan sonra ch boğazdan gələn «x» səsidir: Buch (kitab). i, e, ä, ö, ü-dən sonra isə yumşaq səsdir, «x» ilə «ş» arasında: ich (mən).

Bizim dillə müqayisə: Yumşaq «ch» üçün dilini «i» deyirmiş kimi saxla və hava burax.

İngiliscə bilənlər üçün: İngiliscədəki «ch» (church) səsi almancada «tsch» yazılır: Deutsch, tschüs.

Rusca bilənlər üçün: a, o, u-dan sonra «ch» rus «х» səsidir: Buch = «бух». e, i-dən sonra daha yumşaq, «хь»-ə yaxın: ich.

• Buch

  kitab
• ich

  mən
• Milch

  süd

w, v, j, ß, r

w = «v»: Wasser (su) → «vasər». v çox vaxt «f»: Vater (ata) → «fa:tər». j = «y»: ja (bəli) → «ya:». ß = «s». Sözün sonundakı -er zəif oxunur, «ə»-yə yaxın: Vater → «fa:tə».

İngiliscə bilənlər üçün: Diqqət: «w» = v səsi (wir = «vir»), «v» çox vaxt = f (Vater = «fatə»), «j» = y (ja = «ya»). «th» səsi almancada yoxdur.

Rusca bilənlər üçün: «w» = «в» (wir = «вир»), «v» = «ф» (Vater = «фатер»), «j» = «й» (ja = «я»).

• Wasser

  su
• Vater

  ata
• ja

  bəli

Vurğu və uzun saitlər

Vurğu adətən birinci hecaya düşür: Vater, Mutter. Saitdən sonra h gəlirsə, h oxunmur, sait uzanır: fahren → «fa:rən». İkiqat sait də uzundur: Tee (çay) → «te:».

• Mutter

  ana
• fahren

  getmək (nəqliyyatla)
• Tee

  çay